Ook Vlaanderen heeft nu een canon van het sociaal werk, een aanrader voor iedereen in het sociale veld. Die canon is dit weekend voorgesteld op de open monumentendag rond zorg, in het Maagdenhuis van het Antwerpse OCMW.
Het doel van de Canon Sociaal Werk is studenten, professionals en beleidsmakers inzicht te geven in de geschiedenis van het sociaal werk, waarbij sociaal werk breed wordt opgevat. Het motto is dat kennis nemen van het verleden een investering is in de kwaliteit van het professionele handelen in het heden. De canon wil een laboratorium zijn waarin de lessen van een rijke geschiedenis naar de dagelijkse praktijk kunnen worden vertaald. Naast de Vlaamse versie bestaat er ook een Nederlandse canon én een internationale canon.
De canon is opgebouwd uit historische en actuele' vensters die sleutelmomenten en sleutelfiguren situeren. Verder zijn er ook een aantal inhoudelijke essays die cruciale spanningsvelden in het sociaal werk aansnijden. Samen met Kristel Driessens schreef ik 'Individu en/of structuur? Of wat wil het sociaal werk aanpakken?'. Sociaal werk wil immers veranderen, wil werken aan een wereld met meer rechtvaardigheid en met mensen die sterker en vrijer zijn. Maar hoe wil het sociaal werk dat bereiken? Wie of wat moet dan veranderen: het individu of gezin dat beroep doet op het sociaal werk, of de omstandigheden waarin het vertoeft, de maatschappelijke structuren, de samenleving?
Heeft het zin om individuen en hun individuele leefsituatie te veranderen als de samenleving ze blijvend uitsluit en marginaliseert? Of omgekeerd: zou een rechtvaardige samenleving het sociaal werk overbodig maken, of blijven er – ook in de meest rechtvaardige samenleving die we kunnen dromen – toch nog of zelfs vooral individuele hulpvragen? In de jaren zeventig zijn over de spanning tussen individu en structuur felle discussies gevoerd. Ook vandaag leven deze vragen nog, maar onderhuids. We schetsen in dit essay de historische wortels van dit dilemma tussen individuele en structurele hulpverlening.
Kortom: lees- en reflectiemateriaal voor al wie actief is in het sociale veld.
