Dirk Geldof

Het staat nu vast: het Antwerpse OCMW moet van het stadsbestuur op haar budget voor 2010 bijna 30 miljoen euro besparen. Dat ligt voor op de OCMW-raad op dinsdag 9 februari en op de eerstkomende gemeenteraad op 1 maart 2010. Deze verplichte ingreep komt bovenop de besparing op de stadsbijleg aan het OCMW van ruim 3 miljoen euro, die de Antwerpse gemeenteraad reeds in november 2009 goedkeurde. In het Europees jaar ter bestrijding van de armoede, en terwijl de armoede in Antwerpen snel stijgt door de crisis, dwingt het stadsbestuur van burgemeester Patrick Janssens en schepen van financiën Luc Bungeneers het OCMW tot een onhaalbare, onjuiste en ronduit asociale besparingsronde.

Het college maakt hierbij dankbaar gebruik van de klacht van het Vlaams Belang bij de gouverneur, die de OCMW-begroting schorste op basis van procedurefouten. Een nieuw voorstel van budget was nodig, volgens de nieuwe procedure van het OCMW-decreet, dat een grotere rol geeft aan het schepencollege. Het herziene budget moest dan meteen sluitend zijn, ordonneerde het Antwerpse stadsbestuur. Zo blijft de stadsbegroting sluitend, zelfs met een overschot. Dat overschot op de stadsbegroting is gebaseerd op een groeiend tekort in het armoedebeleid.

Na jaren van hervorming en kostenbeheersing kan het OCMW vandaag enkel besparen door ook te snijden in het sociaal beleid. Zo wil men het volledige budget schrappen voor de opvang van mensen die geregulariseerd worden in 2010: een (reële of fictieve?) besparing van 6,15 miljoen euro. Ondertussen geraken de eerste van de meer dan 6.500 aanvragers in de stad geregulariseerd. Wanneer de verdere regularisatie zich in 2010 geleidelijk zal voltrekken, is er geen enkele budgettaire ruimte voor deze nochtans te voorziene uitgaven. Dit maakt het OCMW-budget ongeloofwaardig en fictief. Het dreigt ook de integratie van de mensen die papieren krijgen met maanden te vertragen.

Ook wil men de uitgaven voor financiële en andere bijstand terugschroeven: men voorziet een besparing van liefst 12 miljoen euro op bijstandsuitgaven. Dit raakt meteen de kerntaak van het OCMW in een periode dat de instroom van mensen groot is door de crisis.

Verder voorziet men voor zo’n 10 miljoen euro een (deels) lineaire vermindering op werkingskosten: een besparing van liefst 44% op verbruikte goederen en verstrekte diensten, van 1% op diensten en leveringen en van 1,6% op personeel. Wat dat dan concreet gaat betekenen voor wie beroep doet op het OCMW of voor het personeel, kan vandaag niemand uitleggen.

In volle crisis én in het Europees jaar ter bestrijding van de armoede is deze keuze van het stadsbestuur kil en cynisch. Het financieel evenwicht op stadsniveau is voor dit stadsbestuur blijkbaar belangrijker dan een noodzakelijk sociaal beleid. Ondertussen blijven tal van noden en nieuwe initiatieven in deze crisistijd wachten op andere politieke tijden. De acties van Stop Armoede Nu zijn door het stadsbestuur duidelijk nog niet begrepen. Stop het OCMW nu, dat is waar dit stadsbestuur voor kiest.

Als OCMW-raadslid kan ik deze opgelegde ebsparing onmogelijk goedkeuren. Groen! zal zich in de gemeenteraad tegen deze sluipmoord op het OCMW verzetten. Deze moet de sanering die het college aan het OCMW oplegt nog mee goedkeuren. Een beleid dat een financieel evenwicht realiseert door in crisistijden het OCMW haar werk niet te laten doen, is kil en cynisch.

Ik roep alle leden van de meerderheid op om andere keuzes te maken, voor een warmere stad. Laat ons deze sluipmoord op het OCMW stoppen. Hoog tijd voor alle sociaal voelende Antwerpenaars om dit mee aan hun stadsbestuur duidelijk te maken!

	Bijlagen
	Achtergronddossier sluipmoord op het OCMW.doc

Antwerps OCMW-voorzitter Monica De Coninck dreigde vanmorgen met acties indien de federale regering geen nieuw spreidingsplan voor asielzoekers uitwerkt. "Wij kunnen de toestroom van asielzoekers niet langer aan", luidde De Coninck de alarmbel. "De federale overheid is verantwoordelijk voor de regularisaties, maar ze schuift de mensen zonder boe of ba af naar het OCMW voor hulp en begeleiding. Door het gebrek aan een deftig spreidingsplan komen heel wat van die mensen in Antwerpen aankloppen. Sinds oktober hebben al 212 gezinnen zich gemeld. Daarvan ondersteunen we er vandaag 107. Tegelijkertijd is er ook een stijging van steuntrekkers door de economische crisis. Dat alles terwijl wij moeten saneren. Die situatie is niet langer houdbaar."

Daarnaast moeten de OCMW’s ook instaan voor de taal- en inburgeringscursussen. Hier is momenteel in Antwerpen opnieuw een wachtlijst van 3.000 mensen.

De Coninck klaagt ook de morele chantage van de federale regering aan. "Zij gaan uit van de goodwill en het verantwoordelijkheidsgevoel van de OCMW-medewerker. Als een hulpbehoevende voor je neus staat, is het erg moeilijk om die te weigeren. Daarom eisen we dringend een nieuw spreidingsplan gebaseerd op de werkelijke opvangcapaciteit van de lokale overheden. Anders gaat de blok erop."

De kritiek op het non-beleid van de federale overheid is terecht. De opvangcrisis bij Fedasil komt op het bord van de OCMW’s in de grote steden. En even terecht is de vraag naar voldoende middelen voor de opvang van geregulariseerden (federale verantwoordelijkheid). En ook de Vlaamse regering kijkt rustig de andere kant op als de wachtlijsten Nederlands dag na dag groeien in de stad. Antwerpen als stad kan dit aan, maar dan moeten alle overheden wél middelen en mensen voorzien.

Ondertussen levert het OCMW belangrijke inspanningen. Maar vallen er desondanks velen door de mazen van het net, iedere dag. En worden ze in bevoegdheidsconflicten heen en weer geschoven, waarbij we weten dat in Brussen niemand meer thuis geeft. Signalen op macroniveau mogen daarbij niet ten koste gaan van individuele gezinnen met papieren in kwetsbaresituaties, ook niet als de dfederale overheid faalt en het hun taak is.

En tot slot nog één fundamentele bedenking: de kritiek en oproep van het Antwerpse stadsbestuur zou geloofwaardiger zijn wanneer ze ondertussen het OCMW niet tot bezuinigingen zou dwingen. Ook dat debat moeten we de volgende weken toch eens voeren.

In december vorig jaar leidde de klimaatconferentie in Kopenhagen tot een teleurstellend resultaat. Maar de eerste sneeuw sinds jaren zorgde ervoor dat de aandacht voor die mislukte klimaattop snel uit de kranten verdween. Wie ligt nu wakker van de opwarming van de aarde als er eindelijk nog eens sneeuw ligt?

Deze week begint dan de hoogmis van de auto, het autosalon. En ja: het salon is groener dan ooit… Ieder merk heeft zijn eco-modellen staan, als wissel op de toekomst, maar even zo vaak als excuus. We zijn er ook mee bezig… Want groene auto’s blijven nog steeds een kleine niche. Niet alleen de markt van alle terrein-wagens blijft groter, de overgrote meerderheid van alle verkochte auto’s omvat verouderde technologie, blijft het dubbel verbruiken en vervuilen dan bijvoorbeeld hybride voertuigen.

De weg naar morgen is nog lang, bij autoproducenten, bij consumenten en bij de klassieke partijen. Over het verschil tussen een groene strik en een echte transitie schreven Peter Tom Jones en Vicky De Meyere vandaag een sterk opiniestuk in De Morgen. Lees hier hun artikel ‘Nog een lange weg naar morgen’.

Veel geluk in 2010, wensen we elkaar. Ook ik aan u. Maar wat is dan geluk? Ligt het meer in het zoeken dan in het vinden? Meer in de vragen dan in de antwoorden? Of in een gedicht van Rutger Kopland? Veel geluk in 2010!

Wat is geluk

Omdat geluk een herinnering is
bestaat het geluk omdat tevens
het omgekeerde het geval is,

ik bedoel dit: omdat het geluk ons
herinnert aan het geluk achtervolgt het
ons en daarom ontvluchten wij het

en omgekeerd, ik bedoel dit: dat wij
het geluk zoeken omdat het zich
verbergt in onze herinnering en

omgekeerd, ik bedoel dit: het geluk
moet ergens en ooit zijn omdat wij dit
ons herinneren en dit ons herinnert.

Rutger Kopland
(uit: Geluk is gevaarlijk. Een keuze uit gedichten. 1999)

Gouverneur Cathy Berx weigert de Antwerpse OCMW-begroting voor 2010 goed te keuren, meldt Gazet van Antwerpen dit weekend. Naast procedurefouten speelt vooral het tekort van het OCMW, dat volgens het budget 2010 zou kunnen oplopen tot ruim 30 miljoen euro. Het Antwerpse stadsbestuur bespaarde al ruim 3 miljoen euro op het OCMW. Die verminderde stadsbijleg is één reden van het verwachte tekort. De stijgende armoede in de stad, de te verwachten kosten van de regularisatie en de opstartkost van het zorgbedrijf zijn andere verklaringen.

Dé vraag is wat nu. OCMW-voorzitster Monica De Coninck moet de OCMW-begroting opnieuw intrekken. Maar, uit Gazet van Antwerpen kunnen we afleiden dat ze door het Antwerpse schepencollege blijkbaar ook wordt verplicht om de OCMW-begroting sluitend te maken. Zo wil ze ondermeer de voorziene 6,2 miljoen euro schrappen voor opvang en begeleiding van geregulariseerden in 2010. Ook het zorgbedrijf zou delen in de besparingen.

Deze keuzes zijn merkwaardig. Bij de voorbije bezuiniging van 3 miljoen euro door het stadsbestuur was het reeds duidelijk dat dit in het sociaal beleid ging snijden. Nu nog verder bezuinigen (tot 30 miljoen euro op het goedgekeurde budget?) kan alleen door de dienstverlening af te bouwen en sociale taken niet uit te voeren. In deze tijden van economische crisis is dat even onwenselijk als onmenselijk. Wat winnen we erbij dat we geregulariseerde asielzoekers trager onthalen, later taalcursussen bieden en later op een traject naar werk zetten? Of dat we op sociale dienstverlening gaan bezuinigen, zoals bv. op de gezinszorg?

OCMW-Voorzitster én schepen van Sociale Zaken Monica De Coninck heeft overschot van gelijk dat de hogere overheden steeds vaker kosten afwentelen op lokale besturen, zeker in de steden. Het totaal vastgelopen asielbeleid is daar slechts één voorbeeld van.

Dé hamvraag is echter of het OCMW gewoon moet ondergaan dat ook het stadsbestuur verder dwingt tot besparing op sociaal beleid. Indien de OCMW-begroting zo krap is als de voorbije weken werd gezegd, dan ligt het probleem niet in de eerste plaats bij het OCMW. Dat moet haar werk kunnen doen als de crisis toeslaat en de armoede toeneemt. Het probleem ligt dan bij de te krappe stadsbijleg en bij de stedelijke meerjarenbegroting.

We wijzen de gouverneur en het stadsbestuur dan ook op het decreet van 19/12/2008 over de organisatie van de OCMW’s. Dat decreet stelt in artikel 145: “Als het OCMW niet over voldoende middelen beschikt om de uitgaven te dekken die voortkomen uit de vervulling van zijn opdracht, wordt het verschil gedragen door de gemeente. Die gemeentelijke bijdrage wordt in de uitgaven van het meerjarenplan en het budget van de gemeente ingeschreven.”

In deze crisisperiode zou het uitgesloten moeten zijn om te besparen op sociaal beleid en OCMW-werking, ten minste voor een bestuur dat sociaal is. In plaats van de OCMW-begroting bij te sturen en sociale initiatieven te schrappen, is een aanpassing van de stadsbegroting en van de stadsbijleg dan ook het enig aanvaardbare antwoord. Dat betekent keuzes maken. Bijvoorbeeld wanneer het over prestigeprojecten gaat, zoals een nieuw voetbalstadion. Want investeren in spelen als steeds meer mensen geen brood meer hebben, is ronduit cynisch.

De sociale grondrechten zijn vandaag voor steeds meer inwoners van onze stad een probleem. Deze helpen realiseren blijft een kerntaak van het OCMW. En daar zijn middelen voor nodig. Anders dreigt het Europees jaar van de armoede in 2010 in Antwerpen het jaar van de afbouw van het armoedebeleid te worden.